Formatieplan
Wat is de formatie in het onderwijs?
Wanneer we spreken over een formatie in het onderwijs, bedoelen we niet of het Nederlands elftal in een 4-3-3 of een 4-4-2 opstelling speelt of datgene waar politici zoveel moeite mee hebben. Een formatie in het onderwijs doelt op hoeveel personeelsleden er werkzaam zijn op de school, hoeveel uren per week ze beschikbaar zijn, et cetera. Op basis hiervan wordt dan een formatieplan gemaakt. Wat dit inhoudt en hoe het tot stand komt, leggen we uit in dit begrip.
![jargon](https://echtonderwijs.nl/hubfs/Kennisbank%20categorie%C3%ABn/jargon.png)
Wat is een formatieplan?
Het formatieplan is eigenlijk dé grote rekensom om al het onderwijs rond te krijgen. In een formatieplan worden alle functies benoemd die werkzaam zijn binnen een school. Ook vermelden ze hoeveel uren ieder personeelslid beschikbaar is om te werken, hun salarisschaal, en of ze een tijdelijk of permanent contract hebben. Het gaat hierbij niet alleen om lesgevend personeel zoals leraren en onderwijsassistenten, maar ook de schooldirecteur en al het onderwijs ondersteunend personeel. Oftewel, wie doet wat, en wie staat er voor welke klas?
Aan de hand hiervan worden bijvoorbeeld roosters gemaakt, maar ook personeelsindelingen. Zijn er bijvoorbeeld genoeg teamleiders voor elke afdeling, of moeten er meer worden aangesteld? Als er niet genoeg leraren zijn om de roosters te vullen, moeten er meer worden aangenomen. Maar de personeelskosten worden er ook mee berekend, dus als die te hoog zijn, moeten er misschien zelfs mensen vertrekken. Zo’n plan is dus heel belangrijk.
Wie spelen een rol in de formatie in onderwijs?
Het formatieplan wordt in eerste instantie gemaakt door het schoolbestuur. Het wordt dan aan de medezeggenschapsraad gepresenteerd. De personeelsleden in deze raad hebben instemmingsrecht, en de ouders worden geïnformeerd. Zij hebben immers baat bij een goede indeling, en kunnen bijvoorbeeld adviseren een uitgebreider zorgteam aan te stellen, zoals het aannemen van een remedial teacher of IB’er. In dit laatste geval zou dat ingevuld worden door een leerkracht minder lesgevende uren te geven, maar dan moeten die natuurlijk wel door iemand anders worden opgepakt. Wanneer iedereen akkoord is, kunnen de roostermakers aan de slag, want nu ze weten welke leraren beschikbaar zijn voor welke klassen en voor hoeveel lesuren in de week.
Fun facts over de onderwijs-formatie
- Een formatieplan moet ieder jaar vóór 1 mei worden ingediend door het schoolbestuur;
- De klassenindeling hoort niet bij het formatieplan. De medezeggenschapraad heeft hier dan ook niets over te zeggen;
- Een formatieplan wordt ook wel bestuursformatieplan of zelfs meerjarenformatiebeleidsplan genoemd. Je kunt je vast wel voorstellen waarom deze twee minder gangbaar zijn 😉
Bronnen
oo.nl. (z.d.). Formatie - Oo.nl. https://www.oo.nl/onderwerp/formatie/#:~:text=Formatie%20in%20het%20onderwijs%20betekent,er%20op%20de%20school%20werkt.
Vereniging Openbaar Onderwijs. (2024, 9 mei). Formatieplan en de MR - Vereniging Openbaar Onderwijs. https://voo.nl/kennisbank/personeelsbeleid/formatieplan